Merkez Bankası Başkanı ile Sanayici Arasında Krediye Erişim Tartışması


Merkez Bankası Başkanı Şahap Kavcıoğlu, bir süredir iş dünyasında krediye erişim konusundaki tartışmalara yanıt veriyor. İstanbul’da işadamlarıyla bir araya gelen Kavcıoğlu, bankacılık sektörünün 1 trilyon liralık kaynak yarattığını belirterek, “Kredi alamayan işadamları var ama dövizi yüksek olmasına rağmen döviz alıyorlar. “

Merkez Bankası Başkanı Şahap Kavcıoğlu, İstanbul Ticaret Odası’nın (İSO) Temmuz ayı olağan toplantısında sanayicilerle bir araya geldi.

Toplantıda konuşan İSO CEO’su Erdal Bahçıvan, Türk sanayisinin ve ihracatçılarının karşı karşıya olduğu bir dizi konuyu özetledi.

Bahçıvan, beklentilerin kötüleşmesi nedeniyle finansal kaynaklara erişimin zorlaştığını ve maliyetlerin arttığını açıkladı.

Kavcıoğlu ise kredilerle trilyon liralık kaynak yaratıldığını ancak bunun bir kısmının dövize gittiğini söyledi.

Kavcıoğlu, bankacılık sektöründe yüzde 15-16 oranında verilen ucuz kredilerle kimsenin döviz almaması gerektiğini söyledi.

Kavcıoğlu, para politikasını ve ekonomik modeli değiştirmeyeceklerini belirterek, liraizasyon stratejisinin devam edeceğini belirtti.

Kavcıoğlu, “Dolarizasyonun bedelini ağır ödüyoruz, buradan çıkacağız” dedi.

Kavcıoğlu’nun açıklamalarından öne çıkanlar şöyle:

Merkez bankası, liraizasyon stratejimizin bir parçası olarak tüm kesimlerin kayıplarını finanse etmek için kaynak harcıyor. “Para biriminizi değiştirin” diyoruz. Şimdi 1 trilyon lira verilen bir kaynak var. O zaman bu kaynağın nerede olduğuna bakalım. Nerede olduğunu biliyorum, bazıları döviz aldı. Bu rakamları takip ediyoruz. Bizde İSO’da bulunan Sanayi Odası üyeleri de dahil listem var.

Türkiye serbest bir piyasa ama bu kullanılan para birimleri ile hem döviz alacağız hem de ucuz kredi alacağız. Almazsak da şikayet edeceğiz. Bu olmayacak, bu haksızlık. Herkesin bir listesi var. Hepinizle bire bir paylaşabilirim. Sanayi Odası üyeleri de var. İTO üyeleri de var. ATO’nun üyeleri vardır ve ASO’nun da üyeleri vardır. Türkiye’nin tüm odaları var.

Merkez Bankası Başkanı olarak Türkiye’de üreten, yatırım yapan, istihdam yaratan ve ihracatı artıran tüm firmaların bu kaynaklardan faydalanması için ne gerekiyorsa yapmaya hazırım. Burada yanlış gidemeyiz. Ama burada zalimler varsa onlar da düzeni sağlarlar.

Merkez bankası hakkında bilgi almak için burada çok net konuşayım; Beni doğrudan arayabilirsiniz. Doğru bilgiyi alın. Senin için çalışıyor, çalışmıyor. Değilse, çıkın ve eleştirin. Başka bir şey. Ama politikamızı açıklamaya çalışıyoruz, yapmaya çalıştığımız şey bu. Bu sanayiciye, ihracatçıya, üreticiye yakışan bir politika değilse çıkıp beni eleştirin.

“BDDK KARARI UCUZ KREDİ ÖNLEMEK VE FOREX ALMAK OLDU”

Kavcıoğlu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) şirketlerin TL cinsi kredi kullanımını sınırlama yönündeki hareketini detaylandırarak, şöyle devam etti:

Hesaplarında 100 milyon dolar varken 50 milyon dolar daha alıp hesaplarına yatıranlara kredi vermeyeceğiz. ISO ile ilgili her şeyi ISO’dan gönderiyorum. Yüzde 10’un anlamı bu. Döviz alımına müdahale etmiyoruz. Dediğim gibi yüzde 10 demek hesapta çok fazla döviz, yani riski karşılayacak döviz varsa yüzde 10’a tekabül ediyor. Bankalardan ucuz kredi ile döviz alımının önüne geçmek hala önemli. Bu, Başkan ve bu odadaki yöneticiler tarafından engellenmelidir.

Başkanıma da soruyorum, lütfen açıklayın. Bu para birimlerini değiştirelim. Bazılarını değiştirirlerse bugün para birimi farklı bir yere gidecek. Bakın, 24 Şubat’tan Haziran’a kadar bankalardan ucuz kredi alan şirketlerden bahsediyorum, sadece 55 milyar dolar döviz aldılar.

“MEVCUT PARA POLİTİKASI VE MODELİ DEĞİŞTİRMEYECEĞİZ”

Başkan Kavcıoğlu, Türkiye’nin potansiyelinin çok yüksek olduğunu ve Türkiye’nin ekonomik modeliyle geleceğinin çok net olduğunu belirtti.

Mevcut para politikasını ve modelini değiştirmeyeceklerini vurgulayan Kavcıoğlu, şunları kaydetti:

Çünkü Türkiye şu anda dünyada resesyondan söz edilmeyen tek ülke. Bu düşük faizli kredileri, buradaki iletişimimizde doğru kanallardan, doğru yerde ve doğru şekilde kullanırsak ihracatımız artarak devam edecektir. Üretimimiz de artarak devam edecek. Halihazırda hızla büyüyen istihdamımız artmaya devam edecek.

Türkiye, Avrupa dahil OECD ülkeleri arasında en fazla istihdam yaratan ülkedir. İşsizlik oranımız neden yüksek? Dünyada genç nüfusumuz çok fazla. Bu yüzden genç nüfus için daha fazla iş yaratmamız gerekiyor. O yüzden bu işleri yaratıyoruz ama bu yüzden yüksek nüfus artışı ve genç nüfus nedeniyle işsizlik oranımız diğer ülkelerle aynı seviyede. Elbette maliyetler de düşecek.

Kavcıoğlu, fona verdiği desteği yineleyerek şunları söyledi:

Ben hala ucuz kredi diyorum. Bunu da sana vereceğim. Bankaları da kabul edeceğim. Türkiye bu bedeli düşük faizle öderken, herkes bu yoldan gidecek. Bankalar düşük faizli kredi veriyor. İşadamları ve iş dünyası yumuşak kredi kullanacak, yatırım yapacak ve üretecek. Türkiye’de bu potansiyel var.

Bu yüzden kimse döviz alarak riske atmak istemez, garanti altına almak ister, güvence altına almak ister. İnsandır, doğaldır. Ama iş dünyası olarak önce Türkiye’yi düşünmeliyiz. O zaman çok daha fazla potansiyele sahip bu büyüyen ve gelişen ülkede var olmaya devam edeceğimizi unutmamalıyız.

KONUŞMA “STOKLAMA”

Başkan Kavcıoğlu, krediyi doğru yerde ve doğru kullanmanın önemli olduğunu vurgulayarak, ucuz kredi bulunup daha düşük maliyetle yatırım yapan veya piyasaya giren hisse senedi yapılmaması gerektiğini ifade etti.

ISO Başkanı Erdal Bahçıvan, Kavcıoğlu’nun stoklarla ilgili açıklamalarına karşı çıkarak, stokun arz krizleri de dahil olmak üzere birçok nedeni olduğunu, dolayısıyla sanayicileri stokçu olmakla suçlamanın yanlış olduğunu söyledi.

Kavcıoğlu, tedarik zincirinde gecikme olmaması için üretim için stok yönetenleri değil, ucuz kredi alarak ürüne yatırım yapanları kastettiğini açıkladı.